Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Nasıl Yapılır?

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Nasıl Yapılır? Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, kanunun öngördüğü çok sıkı şekil şartlarına bağlı, karşılıklı borç yükleyen resmi bir işlemdir. Bu sözleşmenin hukuken geçerli olabilmesi için tarafların kendi aralarında kağıda dökmesi yeterli olmaz; mutlaka resmi bir makam huzurunda yapılması gerekir.

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Nasıl Yapılır? Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinin Yapılış Süreci

1. Sözleşmenin Yapılacağı Resmi Makamın Seçilmesi

Türk Borçlar Kanunu’na göre bu sözleşme, miras sözleşmesi şeklinde yapılmak zorundadır. Bu nedenle taraflar sözleşmeyi düzenlemek için şu resmi makamlardan birine başvurmalıdır:

• Noterlikler (Uygulamada en sık tercih edilen ve en güvenli yoldur)
• Sulh Hukuk Hakimi
• Tapu Sicil Müdürü (Eğer sözleşme karşılığında bir gayrimenkul devredilecekse, doğrudan tapuda da bu resmi senet düzenlenebilir)

2. Gerekli Belgelerin Hazırlanması

Başvuru yapılmadan önce tarafların (bakım alacaklısı ve bakım borçlusu) şu belgeleri tamamlaması gerekir:

• Tarafların T.C. kimlik kartları veya pasaportları
• Son 6 ay içinde çekilmiş vesikalık fotoğraflar
• Eğer bir taşınmaz (ev, arsa, dükkan) devredilecekse, o taşınmaza ait tapu senedi ve belediyeden alınacak emlak beyan değerini gösteren belge
• İki adet tanık: Sözleşme esnasında tarafların akrabası olmayan, okuma yazma bilen ve davanın tarafı olmayan iki şahidin hazır bulunması şarttır.

3- Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinde Tanık Şartı

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, en az iki tanık eşliğinde yapılmak zorundadır. Bu işlemde tanıkların varlığı sıradan bir imza onayının ötesinde, sözleşmenin en temel geçerlilik şartıdır.

Tanık Olma Şartları Nelerdir?

Sözleşme esnasında hazır bulunacak iki tanığın kanunen belirli niteliklere sahip olması gerekir. Herkes bu sözleşmede tanıklık yapamaz. Kanuna göre tanıklar:

• Fiil ehliyetine sahip (reşit ve akıl sağlığı yerinde) olmalıdır.
• Okuma ve yazma bilmelidir.
• Kamu hizmetinden yasaklı olmamalıdır.

Kimler Tanık Olamaz? (Yasaklılık Halleri)

Sözleşmenin taraflı ve şüpheli hale gelmesini önlemek amacıyla, kanun bazı kişilerin tanıklık yapmasını kesin olarak yasaklamıştır. Şu kişiler ölünceye kadar bakma sözleşmesinde tanık olamaz:

• Sözleşmenin tarafları (bakım alacaklısı ve bakım borçlusu)
• Resmi işlemi yapan memur (noter, tapu müdürü) ve onun çalışanları
• Tarafların eşleri
• Tarafların üstsoy ve altsoyları (anne, baba, büyükanne, büyükbaba, çocuklar, torunlar)
• Tarafların kardeşleri ve bu kardeşlerin eşleri

Mutlak İptal Sebebi: Eğer yukarıda sayılan yasaklı kişilerden biri (örneğin bakım borçlusunun öz kardeşi veya eşi) sözleşmeye tanık olarak imza atarsa, yapılan ölünceye kadar bakma sözleşmesi şekil yönünden tamamen geçersiz (şekil noksanlığı sebebiyle batıl) sayılır ve ileride açılacak bir dava ile tapu iptal edilir.

Tanıkların Sözleşme Esnasındaki Görevi Nedir?

Tanıklar sadece evraka imza atan figürler değildir. Resmi memur sözleşme metnini hazırladıktan sonra tarafların ve tanıkların önünde yüksek sesle okur.

• Arzuya Uygunluk Beyanı: Taraflar sözleşmenin kendi isteklerine uygun olduğunu tanıkların önünde resmi memura beyan ederler.
• Tanık Şerhi: Tanıklar, bu beyanın kendi önlerinde yapıldığını, tarafları işlemi yapmaya ehil gördüklerini sözleşme altına yazarak (veya memurca yazılan şerhi okuyarak) imzalarlar.

Sözleşmenin gelecekte “şekil eksikliği” nedeniyle iptal edilmesini önlemek ve tanık seçiminin hukuka uygunluğunu denetlemek adına, sürecin en başından itibaren uzman bir miras avukatı kontrolünde ilerlemek en güvenli yoldur.

4. Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinde Sağlık Raporunun Önemi

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi akdedilirken kanunen resmi bir sağlık raporu ibraz etme zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak yargılama pratiği ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatları dikkate alındığında, bu raporun temin edilmesi sözleşmenin gelecekte iptal edilmesini önleyen en kritik hukuki koruma kalkanıdır.

Sözleşme Günü Sağlık Raporu Almanın Amacı Nedir?

Bakım alacaklısı (mülkü devreden kişi) genellikle ileri yaşta, fiziken veya ruhen yıpranmış ya da ağır hastalıklarla mücadele eden bireylerdir. Mirasbırakan vefat ettikten sonra, saklı payı ihlal edilen diğer yasal mirasçılar %99 oranında “ehliyetsizlik (akli meleke kaybı)” hukuksal nedenine dayanarak tapu iptal ve tescil davası açmaktadır.

Mirasçıların davadaki temel iddiası; “Muris sözleşme tarihinde demans/Alzheimer hastasıydı, ayırt etme gücü (temyiz kudreti) yoktu, ne imzaladığını idrak edecek durumda değildi” şeklindedir.

Sağlık Raporu Alırken Dikkat Edilmesi Gereken Hukuki Kriterler

• Aynı Gün Şartı (Zaman Birliği): Sağlık raporunun alındığı tarih ile noterlikte veya tapuda sözleşmenin imzalandığı tarih tam olarak aynı gün olmalıdır. Birkaç gün önce veya sonra alınan raporlar, işlem anındaki akli dengeyi tam olarak ispatlayamadığı için mahkemede zayıf delil kabul edilir.

• Yetkili Kurum ve Uzmanlık: Rapor sıradan bir aile hekimliğinden veya sağlık ocağından alınmamalıdır. Tam teşekküllü bir devlet hastanesinden, üniversite hastanesinden veya en azından bir psikiyatri / nöroloji uzmanından alınacak resmi heyet raporu ya da uzman hekim raporu tercih edilmelidir. Raporun içeriğinde mutlaka “Hukuki işlem yapma, tasarrufta bulunma ve ayırt etme gücü yerindedir” ibaresi yer almalıdır.

• Fotoğraflı ve Mühürlü Olması: Raporun üzerine murisin güncel vesikalık fotoğrafı yapıştırılmalı ve hastane mührü bu fotoğrafın üzerine basılmalıdır. Noter veya tapu memuru da sözleşmenin ekine bu raporu fiziken eklemelidir.

5. Sözleşme Metninin Hazırlanması (Resmi İfade Süreci)

Resmi memur (genellikle noter), tarafların isteklerini dinleyerek yasal bir metin hazırlar. Sözleşmede şu unsurların yer alması şarttır:

• Bakım Alacaklısının Beyanı: Elindeki mülkü veya mal varlığını borçluya devretmeyi kabul ettiğini belirtir.
• Bakım Borçlusunun Beyanı: Alacaklıyı ölene kadar bakıp gözeteceğini, iaşe ve ibatesini (yeme, içme, barınma, giyim) sağlayacağını, hastalandığında tedavi ettireceğini taahhüt eder.
• Özel Şartlar: Taraflar isterse sözleşmeye “Bakım alacaklısı kendi evinde oturmaya devam edecektir” veya “Bakım borçlusu her ay şu kadar harçlık verecektir” gibi özel maddeler ekletebilir.

6. Tanıklar Huzurunda İmza ve Onay Aşaması

• Metin hazırlandıktan sonra resmi memur, sözleşmeyi tarafların ve iki tanığın huzurunda yüksek sesle okur.

• Taraflar ve tanıklar sözleşmenin arzularına uygun olduğunu beyan ederler.

• Ardından bakım alacaklısı, bakım borçlusu, resmi memur ve iki tanık sözleşmeyi aynı anda imzalar.

• Bu aşamadan sonra sözleşme resmiyet kazanmış olur.

7. Tapuda Devir ve Şerh İşlemleri (Eğer Mülk Devrediliyorsa)

Sözleşme noterde yapıldıktan sonra, sözleşmeye konu olan taşınmazın borçlu üzerine tescil edilmesi için Tapu Müdürlüğü’ne gidilir.

• Güvence Maddesi: Taşınmaz borçluya devredilirken, bakım alacaklısını korumak adına tapu kaydına mutlaka “İntifa (Kullanım) Hakkı” şerhi konulmalıdır. Böylece mülkiyet borçluya geçse bile, yaşlı kişi ölene kadar o evde oturmaya devam eder ve borçlu evi başkasına satsa dahi evden çıkarılamaz.

Miras Avukatı Desteğinin Önemi

Ölünceye kadar bakma sözleşmeleri, evrak üzerindeki ufacık bir kelime hatası nedeniyle yıllar sonra tamamen geçersiz sayılabilen ya da “mirasçılardan mal kaçırma (muris muvazaası)” davalarıyla iptal edilebilen çok riskli işlemlerdir.

Hak kaybına uğramamak, sonraki yıllarda mahkemelerle uğraşmamak ve her iki tarafın da haklarını tam güvenceye almak için sözleşme taslağının uzman bir miras avukatı kontrolünde hazırlanması hayati önem taşır.

Sonuç ve İletişim

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Nasıl Yapılır? Ölünceye kadar bakma sözleşmesi nasıl yapılır sorusunun cevabı; kanunun öngördüğü emredici şekil şartlarının eksiksiz yerine getirilmesi, resmi memur ve tanık huzurunda iradelerin sakatlanmadan açıklanması ve mülkiyet devri süreçlerinin hukuki güvence altına alınması ile doğrudan ilişkilidir.

Uygulamada bu sözleşmenin kuruluşu; noter veya tapu dairesinde resmi senet düzenlenmesi, sağlık raporu temini, yasaklı olmayan iki tanığın hazır edilmesi ve tapu kaydına intifa hakkı şerhinin işlenmesi gibi çok sıkı prosedürler gerektirir.

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi hazırlama, tapu tescil işlemleri ve sürecin yasal takibi hakkında profesyonel hukuki destek almak için Av. Muzaffer Demirsoy Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.

Ölünceye kadar bakma sözleşmesinin yasal yollarla nasıl sonlandırılabileceği, geçersizlik sebepleri ve hak düşürücü süreler hakkında bilgi almak için “Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi İptali” sayfamızı; bakım borçlusunun üstlendiği maddi ve manevi edimlerin kapsamı hakkında detaylı açıklamalar için ise “Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesinde Bakım ve Gözetme Yükümlülüğü Nedir?” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Miras hukuku, tapu iptal ve tescil davaları, mirastan mal kaçırma, mirasçılıktan çıkarma gibi konularda detaylı bilgi almak için miras davaları sayfamızı inceleyebilirsiniz.